W średniowiecznym palimpseście odkryto fragment zaginionego pierwszego katalogu gwiazd
19 października 2022, 17:28Katalog Gwiazd Hipparchosa z Nikei jest pierwszym w dziejach ludzkości spisem koordynat wielu obiektów niebieskich. To słynne dzieło jest nam jednak nieznane, zaginęło. O jego istnieniu wiemy z przekazów, m.in. Klaudiusza Ptolemeusza (100 r. – 168 r.). Naukowcy z Francji i Wielkiej Brytanii donieśli właśnie o dokonaniu niezwykłego odkrycia. Jeden ze średniowiecznych palimpsestów z klasztoru św. Katarzyny na Półwyspie Synaj skrywa pod chrześcijańskim tekstem fragment Katalogu Hipparchosa.
Na całym świecie w strukturze rodzin zachodzą dramatyczne zmiany
9 stycznia 2024, 09:09Jeszcze w 1950 roku przeciętna 65-letnia kobieta miała 41 żyjących krewnych. Do roku 2095 kobieta w tym samym wieku będzie miała zaledwie 25 żyjących krewnych. Na naszych oczach zachodzą wielkie zmiany w strukturze rodzin. W najbliższym czasie liczba krewnych przeciętnej osoby zmniejszy się o 35%. Będzie mniej kuzynów, siostrzeńców, bratanków i wnuków. Wzrośnie za to liczba dziadków i pradziadków. Do takich wniosków doszli Diego Alburze-Gutierrez z Instytutu Badań nad Demografią im. Maxa Plancka, Iván Willam z Uniwersytetu w Buenos Aier oraz Hal Caswell z Uniwersytetu w Amsterdamie.
Sztuczna inteligencja przekroczyła czerwoną linię? Jest zdolna do samoreplikacji?
24 stycznia 2025, 16:18Grupa chińskich naukowców informuje na łamach arXiv, że systemy sztucznej inteligencji przekroczyły czerwoną linię, jaką jest możliwość samodzielnej replikacji. Zdolność do samopowielania się algorytmów AI uznawana jest za wczesny sygnał, że system taki może stwarzać niebezpieczeństwo.
Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?
13 lutego 2026, 09:27Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.
Trwają testy 80-rdzeniowego procesora
12 lutego 2007, 12:02Intel przekazał kolejne informacje, dotyczące 80-rdzeniowego procesora, o którym pisaliśmy przed kilkoma miesiącami. Okazuje się, że firma ma już testowy model układu.
AMD zaskakuje
19 września 2007, 09:36AMD poinformowało, że udzieli firmie Freescale Semiconductor licencji na zaawansowane technologie wykorzystywane w nowoczesnych układach graficznych. Freescale będzie miało prawo zintegrować technologie OpenGL ES 2.0 i OpenVG 1.0 w swoim procesorze i.MX.
Kwanty można podsłuchać
1 maja 2008, 11:16Profesor Jan-Ake Larsson, matematyk ze szwedzkiego Linköping University, wraz ze swoim byłym studentem, Jorgenem Cederlofem, obecnie pracownikiem Google'a, znaleźli jednak lukę w kwantowych systemach kryptograficznych.
Metamateriał może ochronić przed tsunami
6 października 2008, 09:57Ochrona wybrzeży przed falami to poważne wyzwanie dla specjalistów na całym świecie. Matematycy z University of Liverpool wraz z fizykami z Centre National de la Recherche Scientifique (CNRS) i Aix-Marseille Universite, odkryli, że wybrzeża można chronić dzięki... metamateriałom.
Steve Jobs wraca do Apple'a
5 czerwca 2009, 11:58The Wall Street Journal dowiedział się, że Steve Jobs wraca do pracy w Apple'u. Prezes wziął w styczniu półroczny urlop. Wcześniej zauważono, że stan jego zdrowia się pogarsza, a że przeszedł w przeszłości operację raka trzustki, pojawiły się obawy, iż może już nie powrócić do Apple'a
Co chroni sawannę przed zmianami?
1 listopada 2009, 00:34Co sprawia, że sawanna pozostaje niezmieniona przez tysiące lat, mimo iż mogłaby zostać wyparta przez las? Wiele wskazuje na to, że kluczową rolę w procesie ochrony tego unikalnego krajobrazu odgrywa sam drzewostan sawanny, który... aktywnie wywołuje pożary i chroni się w ten sposób przed konkurencją ze strony drzew typowo leśnych.

